وضعیت آزمونهای زبان برای ایرانیان در سال ۲۰۲۶ نسبت به گذشته تغییرات مهمی داشته است. توقف برگزاری TOEFL و GRE حضوری در داخل ایران، نبود IELTS حضوری در کشور، محدودیت Duolingo برای دارندگان مدارک ایرانی و تغییر جدید PTE از ۸ سپتامبر ۲۰۲۶ باعث شده انتخاب آزمون زبان برای اپلای تحصیلی پیچیدهتر شود.
با این حال، این تغییرات به معنی بسته شدن مسیر مهاجرت تحصیلی نیست و متقاضیان ایرانی همچنان چند مسیر قابل اتکا برای اثبات سطح زبان خود دارند.
در شرایط فعلی، گزینههایی مانند IELTS در کشورهای اطراف، TOEFL iBT در مراکز آزمون خارج از ایران، TOEFL Home Edition در صورت حضور واقعی در کشور مجاز، LanguageCert Academic و Oxford ELLT میتوانند بسته به دانشگاه مقصد مورد استفاده قرار بگیرند.
نکته مهم این است که انتخاب آزمون زبان نباید صرفاً بر اساس دسترسی انجام شود؛ بلکه باید ابتدا بررسی شود دانشگاه و رشته موردنظر چه آزمونهایی را میپذیرند و برای پذیرش یا ویزا چه حداقل نمرهای تعیین کردهاند.
در این مقاله، آخرین وضعیت مهمترین آزمونهای زبان برای ایرانیان را بررسی میکنیم و توضیح میدهیم که در شرایط فعلی کدام مسیرها عملیتر و مطمئنتر هستند.
اول دانشگاه و رشته مقصد را مشخص کنید، سپس آزمونی را انتخاب کنید که هم برای شما قابل دسترس باشد و هم همان برنامه دانشگاهی آن را بپذیرد.
خلاصه وضعیت آزمونهای زبان برای ایرانیان
وضعیت فعلی مهمترین آزمونها
| آزمون | وضعیت فعلی |
|---|---|
| TOEFL iBT داخل ایران | متوقف شده |
| TOEFL خارج از ایران | برای ایرانیان در کشورهای اطراف قابل انجام است |
| TOEFL Home Edition | در صورت حضور واقعی در یک کشور مجاز قابل بررسی است |
| GRE | در مراکز خارج از ایران قابل بررسی است |
| IELTS داخل ایران | در حال حاضر برگزار نمیشود |
| IELTS خارج از ایران | در کشورهای اطراف قابل انجام است |
| Duolingo English Test | برای کاربران دارای مدارک ایرانی گزینه قابل اتکایی نیست |
| PTE | از ۸ سپتامبر برای افراد دارای Primary Residency ایران محدود میشود |
| LanguageCert Academic | گزینه آنلاین قابل بررسی |
| Oxford ELLT | گزینه آنلاین قابل بررسی |
شرایط آزمونها سریع تغییر میکند و پیش از ثبتنام باید منبع رسمی ارائهدهنده دوباره بررسی شود.
وضعیت TOEFL برای ایرانیان در سال ۲۰۲۶
یکی از مهمترین تغییرات در وضعیت آزمونهای زبان برای ایرانیان مربوط به TOEFL است. ETS به دنبال تغییر مقررات OFAC، برگزاری TOEFL و GRE را در داخل ایران متوقف کرده است؛ اما این تصمیم به معنی ممنوعیت این آزمونها برای تمام شهروندان ایرانی نیست.
طبق اطلاعیه ETS، متقاضیان ایرانی همچنان میتوانند در مراکز آزمون خارج از ایران ثبتنام کنند و داشتن پاسپورت ایرانی بهتنهایی مانع شرکت در TOEFL یا GRE در کشور دیگر نیست.
در نتیجه، متقاضیانی که TOEFL را برای اپلای خود انتخاب کردهاند میتوانند ظرفیت مراکز آزمون در کشورهایی مانند ترکیه، ارمنستان، آذربایجان، امارات یا گرجستان را بررسی کنند.
قبل از سفر برای TOEFL بهتر است این موارد بررسی شوند:
- تاریخ آزمون؛
- ظرفیت واقعی مرکز؛
- امکان ثبتنام در ETS Account؛
- هزینه آزمون؛
- هزینه بلیت و اقامت؛
- فاصله تاریخ آزمون تا deadline دانشگاه؛
- زمان لازم برای ارسال score report.
بهتر است قبل از رزرو بلیت و محل اقامت، ابتدا تاریخ آزمون و ظرفیت واقعی مرکز موردنظر در سیستم ETS کنترل شود تا هزینه سفر بدون اطمینان از امکان شرکت در آزمون پرداخت نشود.
TOEFL Home Edition برای ایرانیان
وضعیت TOEFL Home Edition نیاز به دقت بیشتری دارد.
اگر ارائه آزمون در ایران متوقف شده باشد، صرف تغییر IP یا استفاده از VPN از داخل ایران را نمیتوان یک راهکار رسمی یا مطمئن در نظر گرفت. آزمونهای آنلاین ممکن است اطلاعاتی مثل IP، موقعیت جغرافیایی، اطلاعات حساب کاربری، مدارک هویتی و محیط آزمون را بررسی کنند.
IP خارجی بهتنهایی جایگزین حضور واقعی در محل مجاز نیست و استفاده از روشی که با مقررات ارائهدهنده آزمون تعارض داشته باشد میتواند نتیجه یا اعتبار آزمون را به خطر بیندازد.
بنابراین مسیر کمریسکتر این است که متقاضی واقعاً در یک کشور مجاز حضور داشته باشد و TOEFL Home Edition را از همان کشور و مطابق مقررات ETS انجام دهد.
وضعیت IELTS برای ایرانیان
IELTS نیز در حال حاضر داخل ایران بهصورت رسمی در دسترس نیست و متقاضیانی که قصد شرکت در IELTS Academic دارند معمولاً باید برای آزمون به یکی از کشورهای اطراف سفر کنند.
مقاصد رایج برای بررسی IELTS
مواردی که باید پیش از رزرو بررسی شوند
با وجود نیاز به سفر، IELTS همچنان یکی از مطمئنترین گزینهها برای متقاضیان ایرانی از نظر recognition دانشگاهی است.
این آزمون در دانشگاههای اروپا، بریتانیا، استرالیا، کانادا، آمریکا و نیوزلند پذیرش بسیار گستردهای دارد و برای متقاضیای که هنوز فهرست دانشگاههای مقصدش کاملاً نهایی نشده، معمولاً انتخابی کمریسکتر از آزمونهای دانشگاهمحور است.
وضعیت PTE برای ایرانیان از ۸ سپتامبر ۲۰۲۶
یکی دیگر از تغییرات مهم مربوط به PTE Academic است.
طبق اطلاعیه جدید Pearson، از ۸ سپتامبر ۲۰۲۶ محدودیت تازهای برای افرادی اعمال میشود که محل اقامت اصلی یا Primary Residency آنها ایران است.
بنابراین این تغییر را نباید صرفاً «ممنوعیت PTE برای دارندگان پاسپورت ایرانی» توصیف کرد، زیرا محل اقامت واقعی فرد در تعیین امکان شرکت در آزمون اهمیت دارد.
نمونه وضعیتهای متفاوت برای PTE
| وضعیت متقاضی | ارزیابی کلی |
|---|---|
| شهروند ایرانی و ساکن ایران | از ۸ سپتامبر ممکن است مشمول محدودیت شود |
| ساکن ایران و سفر چندروزه به ترکیه یا امارات | صرف سفر کوتاه ممکن است برای eligibility کافی نباشد |
| شهروند ایرانی با اقامت واقعی دانشجویی، کاری یا خانوادگی خارج از ایران | ممکن است همچنان واجد شرایط باشد |
| دارنده اقامت خارج از ایران | مدارک اثبات Primary Residency باید بررسی شود |
Eligibility نهایی باید مستقیماً بر اساس مقررات Pearson بررسی شود.
برای مثال، فرد ایرانی که در ایران زندگی میکند و صرفاً چند روز به ترکیه یا امارات سفر میکند، ممکن است بعد از اجرای مقررات جدید واجد شرایط شرکت در آزمون نباشد.
در مقابل، فردی که تابعیت ایرانی دارد اما با اقامت دانشجویی، کاری یا خانوادگی معتبر در کشور دیگری زندگی میکند، ممکن است همچنان بتواند در PTE شرکت کند؛ البته باید شرایط Pearson و مدارک لازم برای اثبات اقامت خارج از ایران را داشته باشد.
از ۸ سپتامبر، قبل از پرداخت هزینه آزمون باید eligibility فرد بر اساس Primary Residency مستقیماً با مقررات Pearson تطبیق داده شود.
وضعیت Duolingo برای ایرانیان
Duolingo English Test در شرایط فعلی برای بیشتر متقاضیان ایرانی قابل استفاده نیست.
محدودیت Duolingo فقط مربوط به محل آزمون نیست و کاربران دارای مدارک شناسایی ایرانی نیز تحت محدودیت قرار گرفتهاند؛ بنابراین برخلاف TOEFL، صرف سفر به ترکیه، امارات یا کشور دیگر لزوماً مشکل را حل نمیکند.
از نظر عملی، این موضوع برای بیشتر متقاضیان مهاجرت تحصیلی بحران بزرگی محسوب نمیشود؛ چون گزینههایی با recognition گستردهتر همچنان وجود دارند.
به همین دلیل بهتر است متقاضی ایرانی برنامه اصلی خود را روی IELTS، TOEFL یا در صورت پذیرش دانشگاه روی LanguageCert و Oxford ELLT قرار دهد، نه اینکه برای استفاده از Duolingo به دنبال مسیرهای غیرمطمئن باشد.
LanguageCert Academic و Oxford ELLT؛ گزینههای آنلاین قابل بررسی
برای افرادی که نمیخواهند صرفاً بهخاطر آزمون زبان سفر کنند، LanguageCert Academic و Oxford ELLT ارزش بررسی بیشتری دارند.
هر دو گزینه میتوانند در بعضی دانشگاهها بهعنوان مدرک زبان پذیرفته شوند و مزیت اصلی آنها این است که بسته به مقررات ارائهدهنده، امکان شرکت آنلاین وجود دارد.
LanguageCert Academic
LanguageCert Academic برای دانشگاههایی که آن را در English Language Requirements خود پذیرفتهاند میتواند گزینه کاربردی باشد، اما همه دانشگاهها این آزمون را قبول نمیکنند.
قبل از ثبتنام LanguageCert باید این موارد بررسی شوند:
- آیا دانشگاه مقصد LanguageCert Academic را میپذیرد؟
- آیا نسخه Online مورد قبول است؟
- حداقل Overall Score چقدر است؟
- آیا برای هر Skill حداقل جداگانه تعیین شده است؟
- آیا پذیرش این آزمون برای همان رشته و intake معتبر است؟
Oxford ELLT
Oxford ELLT نیز آزمون آنلاینی است که مهارتهای Reading، Listening، Writing و Speaking را ارزیابی میکند.
با این حال، recognition آن به اندازه IELTS یا TOEFL گسترده نیست و بیشتر باید بهعنوان یک گزینه دانشگاهمحور دیده شود.
یعنی اگر دانشگاه مقصد صراحتاً Oxford ELLT را قبول کرده باشد، میتواند انتخاب مناسبی باشد؛ اما ثبتنام در آن بدون بررسی دانشگاههای هدف توصیه نمیشود.
بهترین آزمونهای جایگزین برای ایرانیان در ۲۰۲۶
با توجه به محدودیتهای ایجادشده، انتخاب جایگزین مناسب باید بر اساس دانشگاههای هدف انجام شود.
پنج مسیر اصلی قابل بررسی برای متقاضی ایرانی
این ترتیب به معنی رتبهبندی قطعی نیست و انتخاب نهایی باید بر اساس دانشگاه مقصد انجام شود.
IELTS Academic خارج از ایران
یکی از گستردهترین گزینهها از نظر پذیرش دانشگاهی
TOEFL iBT خارج از ایران
گزینه معتبر برای متقاضیانی که ساختار TOEFL را ترجیح میدهند
TOEFL Home Edition
فقط در صورت حضور واقعی در کشور مجاز و رعایت شرایط ETS
LanguageCert Academic Online
گزینه آنلاین برای دانشگاههایی که آن را میپذیرند
Oxford ELLT
گزینه آنلاین دانشگاهمحور با پذیرش محدودتر
برای متقاضیانی که امکان سفر دارند، IELTS Academic در کشورهای اطراف همچنان یکی از مطمئنترین انتخابهاست؛ چون پذیرش بسیار گستردهای دارد و در تعداد زیادی از دانشگاهها و کشورهای مقصد قابل استفاده است.
TOEFL iBT در Test Centerهای خارج از ایران نیز گزینه قدرتمند دیگری است و ETS امکان شرکت ایرانیان در مراکز خارج از کشور را تأیید کرده است.
برای کسانی که با ساختار TOEFL راحتتر هستند، این مسیر میتواند از نظر اپلای بسیار مناسب باشد.
TOEFL Home Edition نیز برای متقاضیانی که واقعاً خارج از ایران حضور دارند قابل بررسی است، اما استفاده از VPN یا تغییر IP از داخل ایران نباید بهعنوان راهکار رسمی معرفی شود.
در کنار این گزینهها، LanguageCert Academic Online و Oxford ELLT میتوانند برای دانشگاههایی که آنها را قبول میکنند نیاز به سفر را حذف کنند.
مقایسه آزمونهای زبان برای متقاضی ایرانی
مقایسه مسیرهای اصلی آزمون زبان در ۲۰۲۶
| آزمون | نیاز به سفر | وضعیت فعلی | میزان پذیرش |
|---|---|---|---|
| IELTS خارج از ایران | بله | قابل انجام | بسیار گسترده |
| TOEFL Test Center خارج از ایران | بله | قابل انجام | بسیار گسترده |
| TOEFL Home Edition | حضور واقعی خارج از ایران توصیه میشود | قابل بررسی | گسترده |
| PTE | برای ساکنان ایران از ۸ سپتامبر محدود | فقط در صورت eligibility | گسترده |
| Duolingo | معمولاً مسئله سفر مشکل را حل نمیکند | برای Iranian ID محدود | متوسط |
| LanguageCert Academic Online | معمولاً خیر | قابل بررسی | دانشگاهمحور |
| Oxford ELLT | خیر | قابل بررسی | دانشگاهمحور |
میزان پذیرش میتواند بین دانشگاهها و رشتهها متفاوت باشد.

برای اپلای کدام آزمون زبان بهتر است؟
پاسخ واحدی برای همه متقاضیان وجود ندارد. آزمون مناسب باید بر اساس کشور مقصد، دانشگاه، رشته، deadline و حتی شرایط ویزا انتخاب شود.
اگر دانشگاههای مختلف در چند کشور را بررسی میکنید و recognition گسترده برایتان اولویت دارد، IELTS و TOEFL معمولاً مطمئنترین گزینهها هستند.
اگر دانشگاههای هدفتان از قبل مشخص شدهاند و یکی از آنها LanguageCert Academic یا Oxford ELLT را رسماً قبول میکند، ممکن است آزمون آنلاین از نظر هزینه و زمان بسیار منطقیتر باشد.
در مقابل، اگر قصد دارید هنوز بین چند کشور و دانشگاه انتخاب کنید، بهتر است سراغ آزمونی بروید که دامنه پذیرش گستردهتری دارد.
برای PTE نیز از ۸ سپتامبر باید وضعیت اقامت فرد جداگانه بررسی شود و نباید صرفاً بر اساس امکان سفر به کشور دیگر برای آن برنامهریزی کرد.
کدام آزمون برای پرونده شما منطقیتر است؟
نام و شماره تماس خود را ثبت کنید تا کشور مقصد، دانشگاهها، رشتهها، deadline و آزمونهای زبان مورد قبول پرونده شما بررسی شود.
برای اپلای هلند کدام آزمون مناسب است؟
دانشگاههای هلند سیاستهای یکسانی درباره مدرک زبان ندارند و حتی ممکن است دو رشته در یک دانشگاه شرایط متفاوتی داشته باشند.
بعضی برنامهها IELTS Academic و TOEFL iBT را میپذیرند، در حالی که برخی برنامهها PTE، Cambridge English یا در مواردی LanguageCert Academic را هم قبول میکنند.
برای متقاضی ایرانی، در شرایط فعلی معمولاً IELTS یا TOEFL در کشور ثالث مطمئنترین انتخابها هستند، مگر اینکه دانشگاه مشخصاً LanguageCert را قبول کرده باشد.
قبل از ثبتنام، علاوه بر Overall Score باید حداقل نمره هر Skill نیز برای همان برنامه دانشگاهی بررسی شود.
برای اپلای انگلستان کدام آزمون مناسب است؟
در پروندههای انگلستان باید بین مدرک زبان مورد قبول دانشگاه و مدرکی که ممکن است برای UKVI لازم باشد تفاوت قائل شد.
در بعضی پروندهها دانشگاه میتواند با آزمون داخلی یا مدرکی غیر از SELT پذیرش بدهد، اما در پرونده دیگری نوع دوره یا شرایط ویزا ممکن است آزمون خاصی را الزامی کند.
برای انگلستان نباید صرفاً به این اکتفا کرد که دانشگاه یک آزمون را قبول میکند. شرایط CAS و الزامات ویزا باید همزمان بررسی شوند تا بعداً نیاز به آزمون دوباره ایجاد نشود.
برای اپلای آمریکا کدام آزمون مناسب است؟
TOEFL و IELTS همچنان از رایجترین مدارک زبان برای دانشگاههای آمریکا هستند.
با توجه به توقف TOEFL داخل ایران، متقاضیانی که TOEFL را ترجیح میدهند باید مراکز خارج از ایران را بررسی کنند یا در صورت رعایت شرایط، نسخه Home Edition را از کشور مجاز انجام دهند.
در مورد GRE نیز قبل از هر اقدامی باید requirement همان برنامه بررسی شود.
وضعیتهای رایج GRE در دانشگاههای آمریکا عبارتاند از:
- GRE Required؛
- GRE Recommended؛
- GRE Optional؛
- GRE Not Required.
بسیاری از دانشگاهها و رشتهها GRE را Optional، Recommended یا Not Required کردهاند و ممکن است اصلاً نیازی به صرف هزینه و سفر برای GRE وجود نداشته باشد.
آیا محدودیت آزمونهای زبان جلوی مهاجرت تحصیلی ایرانیان را میگیرد؟
خیر.
تغییرات اخیر فرآیند اپلای را پیچیدهتر کردهاند، اما مسیر مهاجرت تحصیلی همچنان باز است و گزینههای مختلفی برای اثبات زبان وجود دارد.
مسئله اصلی امروز نبود آزمون نیست؛ بلکه انتخاب صحیح آزمونی است که هم برای متقاضی قابل دسترس باشد و هم دانشگاه مقصد آن را بپذیرد.
جمعبندی عملی
برای مثال، یک متقاضی ممکن است IELTS را در ترکیه بدهد، فرد دیگری TOEFL را در ارمنستان انتخاب کند و متقاضی دیگری برای دانشگاهی اقدام کند که LanguageCert یا Oxford ELLT را قبول میکند.
بنابراین محدودیتهای جدید بیشتر باعث تغییر استراتژی آزمون میشوند تا توقف اپلای.
متقاضیانی که Deadline نزدیک دارند چه کار کنند؟
اگر deadline اپلای شما نزدیک است، بهتر است تصمیم آزمون را به روزهای پایانی موکول نکنید.
فهرست دانشگاهها را نهایی کنید
دانشگاهها و رشتههایی را که واقعاً قصد اپلای دارید مشخص کنید.
English Language Requirements را بررسی کنید
برای هر رشته آزمونهای پذیرفتهشده و حداقل نمره را ثبت کنید.
دانشگاهها را دستهبندی کنید
مشخص کنید کدام دانشگاهها آزمون مشترک میپذیرند.
آزمون با بیشترین پوشش را انتخاب کنید
آزمونی را انتخاب کنید که بیشترین تعداد دانشگاه هدف را پوشش دهد.
تاریخ و محل آزمون را بررسی کنید
برای IELTS یا TOEFL کشورهای اطراف را زودتر بررسی کنید.
گزینه آنلاین را فقط در صورت پذیرش دانشگاه انتخاب کنید
LanguageCert یا Oxford ELLT فقط زمانی انتخاب شوند که دانشگاه مقصد آنها را تأیید کرده باشد.
Eligibility آزمون PTE را بررسی کنید
از ۸ سپتامبر وضعیت Primary Residency باید قبل از پرداخت کنترل شود.
این روش بسیار منطقیتر از آن است که ابتدا یک آزمون را انتخاب و هزینه آن را پرداخت کنید و بعد متوجه شوید دانشگاه مقصد آن را قبول نمیکند.
جمعبندی وضعیت آزمونهای زبان برای ایرانیان
وضعیت آزمونهای زبان برای ایرانیان در سپتامبر ۲۰۲۶ تغییرات مهمی داشته است، اما همچنان چند مسیر معتبر برای اپلای وجود دارد.
TOEFL و GRE در داخل ایران متوقف شدهاند، اما ایرانیان میتوانند در کشورهای دیگر در این آزمونها شرکت کنند. IELTS نیز در داخل ایران برگزار نمیشود و مسیر عملی آن برای بسیاری از متقاضیان، شرکت در آزمون در کشورهای اطراف است.
PTE از ۸ سپتامبر ۲۰۲۶ برای افرادی که Primary Residency آنها ایران است محدود میشود و دیگر نمیتوان آن را یک گزینه عمومی برای همه متقاضیان ساکن ایران دانست.
Duolingo نیز برای کاربران دارای مدارک ایرانی قابل اتکا نیست. در مقابل، LanguageCert Academic و Oxford ELLT برای دانشگاههایی که این آزمونها را میپذیرند میتوانند گزینههای آنلاین مناسبی باشند.
در شرایط فعلی، پنج مسیر اصلی برای متقاضیان ایرانی قابل بررسی است:
- IELTS Academic در کشورهای اطراف؛
- TOEFL iBT در Test Center کشورهای اطراف؛
- TOEFL Home Edition در صورت حضور واقعی خارج از ایران؛
- LanguageCert Academic Online؛
- Oxford ELLT.
انتخاب میان این گزینهها باید بر اساس دانشگاههای هدف، کشور مقصد، deadline اپلای و الزامات ویزا انجام شود. هرچه این بررسی زودتر انجام شود، احتمال پرداخت هزینه اضافی برای آزمون یا سفر غیرضروری کمتر خواهد بود.
سوالات متداول درباره وضعیت آزمونهای زبان برای ایرانیان
با تغییر شرایط TOEFL، IELTS و PTE، انتخاب آزمون زبان برای متقاضی ایرانی دیگر نباید بدون بررسی دانشگاه مقصد انجام شود. ابتدا باید مشخص شود دانشگاهها و رشتههای موردنظر شما کدام مدرک زبان را میپذیرند و کدام گزینه از نظر زمان، هزینه و شانس اپلای مناسبتر است.


